Een recent onderzoek door huurdersvereniging JRJava, onder huurders in de vrije sector op Java-eiland geeft aan dat 92% van de huurders problemen heeft met betaalbaarheid van hun huur. 56% wil binnen 2 jaar verhuizen. Huurders in het middensegment-huur worden niet gesubsidieerd, zoals bij huurtoeslag of koopwoningen. Ze worden van geen enkele kant beschermd en moeten uiteindelijk verhuizen omdat ze de huur niet meer kunnen betalen.

Huurdersvereniging JRJava behartigt de belangen van de huurders van projectontwikkelaar Bouwinvest op Java-eiland. Het bezit van Bouwinvest bestaat uit een mix van sociale huur, seniorenhuur en vrije sector, met in totaal meer dan 700 huurders. Het merendeel van de huur zit tussen de 800 en 1500 euro. Huren die tot voor kort betaalbaar waren voor leraren, kleine culturele ondernemers, jonge gezinnen en oudere alleenwonenden. Voor veel bewoners is de jaarlijks terugkerende huurstijging van 50, 60 of 70 euro per maand niet langer op te brengen. Een voorbeeld: een huurder die in 2010 nog 975 euro huur betaalde, betaalt nu 1365 euro.

Voorzitter Frank van Hoorn: ’Als wij Bouwinvest vragen naar hun visie op het Java-eiland dan is het enige antwoord: winstmaximalisatie. De letterlijke boodschap aan mensen die door de stijgende huren in problemen komen: die moeten dan maar verhuizen, dat is de markt’. De huurquote – dat deel van het netto inkomen dat naar huur gaat – is fors: 43 procent van de onderzochte huurders geeft aan dat de huurquote tussen de 30 en 40 procent ligt. Een kwart geeft aan hoger uit te komen dan 40%. Van Hoorn: ‘Het is schaamteloos als in dit verband de eigenaar hardop uitspreekt dat de maximale huurverhogingen doorgaan ‘tot de pijngrens is bereikt’. Bovendien heeft de stad bij de start van Java-eiland twintig jaar geleden in de erfpachtregeling laten vastleggen dat de huur op Java-eiland tot het middensegment behoort.

JRJava laat niet na om de eigenaar te wijzen op wat de gevolgen zijn van dit harteloze beleid.  ‘De sociale cohesie is minder geworden vindt 35 % van de leden, de politie signaleert meer gezinsproblemen, bewoners voelen zich bedreigd in hun toekomst, de bewonerssamenstelling verandert zienderogen (meer expats, meer groepen jonge werkenden in één appartement), illegale onderverhuur neemt toe.‘ Veel gepensioneerden, gescheiden mensen, gehandicapten en ouderen kunnen geen kant op, omdat er elders in de stad geen betaalbare woningen in het middensegment te vinden zijn. Het gevolg van een ontbrekend middensegment is dat huurders genoodzaakt zijn hun heil buiten de stadsgrenzen te zoeken. Veel middeninkomens werken in de stad. Dat zijn de beroepsgroepen die de Amsterdamse politiek zo graag binnenboord wil houden. Zij maken immers de verbinding tussen de boven- en onderkant van de samenleving en zorgen voor de diversiteit in de stad. Op de vraag van JRJava naar een gemeentelijke visie op Java-eiland is tot nu toe geen antwoord gekomen.